Kwiecień 22 2018 23:47:59
Nawigacja
· Strona główna
· Artykuły
· Download
· FAQ
· Forum
· Linki
· Kategorie newsów
· Kontakt
· Galeria zdjęć
· Szukaj
· Forum studentów Biologii UAM
· wirusologia - notatki
· genetyka - notatki z ćwiczeń cz.1
· genetyka - notatki z ćwiczeń cz.1 v2
· genetyka - notatki z ćwiczeń cz. 2
· genetyka - notatki z ćwiczeń cz. 3
· genetyka - notatki z ćwiczeń cz. 4

 

Genetyka Człowieka - wykład 1

Przepływ informacji genetycznej


Informacja genetyczna to „instrukcja” kierująca wszystkimi funkcjami komórki/ organizmu zapisana, jako określone,
swoiste sekwencje nukleotydów w kwasach nukleinowych w postaci kodu genetycznego. Zapisana jest ona w DNA,
wyróżniamy:
  • DNA jądrowe
  • DNA mitochondrialne (dziedziczone głównie po matce)

Przekazywanie informacji genetycznej obejmuje między innymi takie procesy jak:
  • replikacja DNA/RNA
  • transkrypcja informacji genetycznej z DNA na mRNA
  • translacja (tłumaczenie sekwencji nukleotydów mRNA na sekwencję AA w powstałym łańcuchu białka)
Wiedząc, w jaki sposób odbywa się przepływ informacji genetycznej możemy szukać przyczyny choroby. Najpierw
oglądamy genom, sprawdzamy czy zapis informacji genetycznej jest prawidłowy (kariotyp – struktura
chromosomów).
W komórce pojawić się może nieprawidłowy produkt białkowy, przy pomocy technik biologii molekularnej można
szukać genu i lokalizować go na chromosomie.
Gdy zapis informacji genetycznej jest prawidłowy to przyczyną choroby mogą być zaburzenia kontroli przepływu
informacji genetycznej.
Przepływ informacji genetycznej jest ściśle kontrolowany. AG i ER uczestniczą w prawidłowej modyfikacji i segregacji
białek.
Jednak czasami białka ulegają nieprawidłowym modyfikacjom – np. zamiast do lizosomów trafiają do cytoplazmy,
gdzie ich koncentracja jest zbyt duża i powoduje chorobę.

Zapłodnienie


Połączenie haploidalnej komórki jajowej (n) z haploidalnym plemnikiem (n) w diploidalną zygotę (2n).
Następuje upakowanie materiału genetycznego aż do chromosomu.

Struktura chromosomu


  • każdy chromosom ma przewężenie pierwotne – centromer (miejsce przyczepu włókien wrzeciona
    podziałowego)
  • pozycja centromeru jest stała dla każdego chromosomu i na tej podstawie chromosomy dzielimy na:
    • metacentryczne (obydwa ramiona tej samej długości)
    • submetacentryczne (jedno ramię dłuższe od drugiego)
    • akrocentryczne (jedno ramię mocno skrócone względem drugiego)
    • telocentryczne (brak drugiego ramienia) – nie powinien pojawić się w prawidłowym kariotypie
      człowieka
  • centromer odpowiedzialny jest za prawidłowy rozdział chromatyd podczas podziału
  • odcinek przylegający bezpośrednio do centromeru to silnie upakowana chromatyna (heterochromatyna),
  • dalej występuje chromatyna luźniejsza (euchromatyna)

Suma wszystkich chromosomów w komórce człowieka (2n=46) stanowi kariotyp.
Chromosomy ludzkiego kariotypu sklasyfikowano przyjmując za kryteria podziału ich wielkość, położenie centromeru
oraz rozmieszczenie prążków (G, Q, R).Autosomy podzielono na 7 grup (od A do G). Chromosom X jest najbardziej podobny do chromosomów 6 pary, więc
zaliczono go do grupy C, a chromosom Y do grupy G.

  • grupa A pary od 1 do 3 (chromosomy 1 i 3 to duże chromosomy meta centryczne; chromosom 2 jest
    submetacentryczny)
  • grupa B para 4 i 5 (są to duże chromosomy submetacentryczne)
  • grupa C chromosomy pary 6-12 oraz chromosom X (wszystkie chromosomy w tej grupie są
    submetacentryczne, średniej wielkości i odróżnienie poszczególnych par oraz chromosomu X w barwieniu
    rutynowym nie jest możliwe)
  • grupa D pary 13-15 (są to duże chromosomy akrocentryczne, mogą posiadać nitki satelitarne i satelity)
  • grupa E chromosomy pary 16-18 (para 16 to chromosomy małe, prawie metacentryczne, natomiast para 17-
    18 to małe chromosomy submetacentryczne)
  • grupa F para 19-20 (są to najmniejsze chromosomy metacentryczne)
  • grupa G para 21-22 oraz chromosom Y (chromosomy pary 21-22 są to małe chromosomy akrocentryczne,
    mogą posiadać nitki satelitarne i satelity; chromosomy pary 21 są mniejsze od pary 22; chromosom Y nigdy
    nie posiada satelitów; w barwieniu rutynowym można go odróżnić od chromosomów pary 21 i 22 po
    charakterystycznym równoległym ułożeniu ramion długich)

Obraz chromosomów u każdego człowieka wygląda podobnie można, więc konstruować kariotypy, co często już daje
odpowiedź dotyczącą przyczyny choroby.

Wybarwianie chromosomów


Różna kondensacja chromatyny w chromosomach pozwala na ich wybarwienie – barwienie daje specyficzne pasma.
Analiza tych pasm pozwala stwierdzić powstanie takich nieprawidłowości jak delecje, insercje czy duplikacje w
chromosomach.
Po wybarwieniu chromosomów powstaje idiogram (kariotyp) – łatwo znaleźć gen odpowiedzialny za chorobę. Można
ocenić czy dany idiogram jest prawidłowy i na ile.
  • do barwienia najczęściej stosuje się barwnik Giemsy (prążki G), podobny wzór prążków powstaje po
    barwieniu kinakryną (prążki Q)
  • prążki R, odwrotne do prążków G (ogrzewanie w zbuforowanym roztworze soli przed barwieniem Giemsy)
  • obszary organizowane w jąderko w satelitach (obszary NPR) – barwienie srebrem
  • tzw. „ malowanie chromosomów” – sondy molekularne/fluorescencyjne (metoda bardziej dokładna). Często
    używa się np. sondy dla rejonów, w których zachodzą translokacje i dzięki temu można je wykryć (np. sonda
    X1 znakowana fluorochromem jest komplementarna do genu X).

Badanie kariotypu człowieka


Pobranie próbek krwi obwodowej; wirowanie – oddzielenie leukocytów od surowicy; hodowla leukocytów i
barwienie/samo barwienie; tworzenie kariotypu.
Struktura i liczba chromosomów wykażą np. zespół Downa, Turnera, Klinefeltera.
By wyznaczyć translokację trzeba już jednak użyć sondy – „malowanie chromosomów”.

Aberracje chromosomowe






  • poliploidia (letalna)
  • trisomia chromosomu 21 (zespół Downa)
  • monosomia chromosomu X (zespół Turnera)
  • XXY (zespół Klinefeltera)

Trisomia chromosomu 21 (zespół Downa)


Aberracje chromosomowe liczbowe autosomalne.
Zespół Downa to trisomia 21 pary chromosomów: 47XX,+21, 47XY,+21. Do schorzenia w 99% dochodzi wskutek złego
rozdziału par chromatyd w procesie mejozy podczas tworzenia gamet (przed utworzeniem zygoty). Pozostałe 1% to
nondysjunkcja 1 w trakcie podziału zygoty utworzonej z prawidłowych gamet. W przypadku tym objawy choroby
ulegają złagodzeniu, gdyż organizm jest mozaiką genotypową 46XX/47XX,+21, 46XY/47XY,+21. Statystyki pokazują
silny wzrost prawdopodobieństwa wystąpienia zespołu Downa wraz z wiekiem matki (20 lat – 3 / 10 tys., 40 lat – 400
/ 10 tys.). 60% przypadków to samoistne poronienia, w 20% rodzi się martwy płód, a 20% to urodzenie żywego
dziecka z zespołem Downa. Lista cech klinicznych jest bardzo długa, zaliczamy do niej m. in.: zmarszczkę nakątną
(epicanthus), szpary powiekowe szerokie i wygięte ku górze, ogólnie mongoidalne rysy twarzy, plamki Brunshfielda
na tęczówce wywołane brakiem barwnika, płaska i szeroka twarz, zapadnięty grzbiet nosa, u noworodków nadmiar
skóry na karku (tzw. szyja płetwiasta, szyja Sfinksa), obniżone napięcie mięśniowe, poprzeczna bruzda zgięciowa
dłoni (tzw. małpia bruzda, w 50% przypadków) klinodaktylia (krótkie i powyginane palce, w 50% przypadków),
upośledzenie inteligencji (zmniejszające się w charakterze mozaikowym), wrodzone wady serca, zaćma, padaczka,
zahamowane lub opóźnione dojrzewanie płciowe (chłopcy bezpłodni, dziewczynki w 50%), wcześniej niż u innych
osób (około 40 roku życia) występuje otępienie starcze, połączone z zespołem Alzheimera.

Trisomia chromosomu 18 (zespół Edwardsa)


Aberracje chromosomowe liczbowe autosomalne.
Zespół Edwardsa to efekt trisomii 18 pary: 47XX,+18, 47XY,+18. Choroba występuje z częstością 1/3 tys. – 1/5 tys.
urodzeń. Wykazuje związek z wiekiem matki. Donoszenie ciąży ma miejsce zaledwie w 5%. Wśród cech klinicznych
wyróżniamy: bardzo niską masę urodzeniową, dysmorfię zwłaszcza w okolicach głowy, mała brodę, wypukłą potylicę,
zniekształcenia małżowin usznych, zachodzenia palców na siebie, cepowate stopy. Około 30% dzieci umiera przed
ukończeniem pierwszego miesiąca życia, tylko 10% przeżywa pierwszy rok.

Trisomia 13 pary (zespół Patau)


Aberracje chromosomowe liczbowe autosomalne.
Zespół Patau to trisomia pary 13: 47XX,+13, 47XY,+13. Częstość występowania waha się w granicach 1/5 tys. – 1/10
tys. i zasadniczo rośnie z wiekiem matki. Wśród cech klinicznych wyróżniamy: hipoteloryzm (zbyt mała odległość
między źrenicami), silne zniekształcenia głowy, nieregularny nos, częsty rozszczep podniebienia, nadmiar skóry na
karku (płetwiasta szyja), ścisk palców, bruzda na dłoni, obecność wody w narządach wewnętrznych, polidaktylia (zbyt
duża ilość palców), wnętrostwo (nie zstąpienie jąder do moszny), głuchota, wady narządów wewnętrznych – nerek,
serca i mózgu. Osoby dotknięte zespołem Patau zazwyczaj szybko umierają.
1
Nondynsjunkcja - efekt za wczesnego kurczenia się pierścienia zbudowanego z mikrofilamentów (aktynowych). Proces ten przebiega w anafazie (I lub
II) mejozy. Chromosomy homologiczne nie rozdzielają się prawidłowo i do jednej z gamet wędruje cała tetrada (ta gameta będzie mieć o jeden chromosom za
dużo, czyli n + 1), zaś do drugiej nie wędruje żaden chromosom z tej pary (n - 1). Przyczynia się do powstawania mutacji chromosomowych - liczbowych. Jeśli
nondysjunkcja dotyczyła komórek somatycznych najczęściej dochodzi do apoptozy. Wynikiem nondysjunkcji komórek macierzystych lub gdy dochodzi do tego
procesu podczas pierwszych podziałów zygoty są następujące jednostki chorobowe: Zespół Downa, Zespół Klinefeltera, Zespół Turnera, Zespół Edwardsa, Zespół
Patau.

Zespół Turnera


Aberracje chromosomowe liczbowe heterochromosomalne.
Zespół Turnera polega na utracie chromosomu X w kariotypie: 45X. Występuje on z częstością 1/5 tys. kobiet, przy
czym aż 99% przypadków to poronienia. Genetycznie spowodowane jest to połączeniem się komórki jajowej z
plemnikiem nie zawierającym chromosomu płci. Wśród objawów wyróżniamy: szyję Sfinksa obecną przez całe życie,
obrzęki limfatyczne – zwłaszcza u noworodków, zaburzenia kobiecych kształtów ciała, szeroką klatkę piersiową,
wyrównanie krzywizn kręgosłupa, w 20% występują poważna wady narządów wewnętrznych, głównie nerek i serca.
Kobiety dotknięte zespołem Turnera są bezpłodne, gdyż w 15 tygodniu życia płodowego następuje degeneracja
jajników. Obecnie do leczenia stosuje się terapię hormonalną, pozwalającą na zniwelowanie niekorzystnych cech
fenotypowych.

Zespół Klinefeltera


Aberracje chromosomowe liczbowe heterochromosomalne.
Zespół Klinefeltera to obecność u mężczyzny dodatkowego chromosomu X: 47XXY (1/1000 urodzeń). Mężczyzna taki
posiada ciałka Barra. W obrazie klinicznym obserwujemy niedorozwój męskich cech płciowych, w 40% ginekomastię
– przerost piersi, zaburzenie proporcji ciała, słaby zarost twarzy, zmieniony rozkład tkanki tłuszczowej, bardzo wysoki
wzrost, lekkie obniżenie inteligencji, bezpłodność. W 60% przyczyną jest odziedziczenie dodatkowego chromosomu
od matki. Do zespołu Klinefeltera zaliczamy również jeszcze bardziej zmienione genotypy jak: 48XXXY czy 49 XXXXY.
U osób takich objawy chorobowe ulegają naturalnemu nasileniu, co objawia się jeszcze bardziej kobiecym typem
ciała.

Zespół mężczyzny 47 XYY


Aberracje chromosomowe liczbowe heterochromosomalne.
Zespół mężczyzny 47XYY występuje z częstością 1/1000 urodzeń i zależy wyraźnie od wieku rodziców, zwiększając się
dodatkowo przy występowaniu u nich niedorozwoju umysłowego. Mężczyźni tacy rosną bardzo szybko, cechują się
nieznacznym obniżeniem inteligencji (o 10-15°), są normalnie płodnymi osobnikami, występują u nich zaburzenia
psychiczne objawiające się trudnościami w pohamowaniu negatywnych emocji. Z tego powodu istniała koncepcja,
jakoby osoby z takim kariotypem mogły mieć skłonności przestępcze, co jednak obalono.

Zespół 47 XXX


Aberracje chromosomowe liczbowe hetereochromosomalne.
Częstość występowania to 1/1000 urodzeń. U kobiety z dodatkowym chromosomem X obserwujemy zaburzenia
miesiączkowania, wcześniejsze wystąpienie menopauzy oraz lekkie obniżenie inteligencji (o 10-15°).

Zespół 46 XX


Aberracje chromosomowe liczbowe hetero chromosomalne.
Dosyć osobliwym przypadkiem jest występowanie mężczyzn z kariotypem pozornie zdrowej kobiety: 46XX. Dochodzi
u nich do translokacji zawartości chromosomu Y na X. Tacy mężczyźni są bezpłodni.

Zaburzenia w strukturze i organizacji chromosomów







delecja (chromosom krótszy)
inwersje i duplikacje (trudno wykryć, bo chromosomy są tej samej długości; wykorzystuje się „mapowanie
chromosomów”)
chromosom pierścieniowaty
zespół łamliwego chromosomu (na końcach dodatkowe odcinki)
translokacje („malowanie chromosomów”)Zmiany te wykrywamy już w I etapie analizy chromosomów (ich liczby, struktury).

Gametogeneza




wszystkie komórki somatyczne mają ten sam garnitur chromosomowy, który przy podziale,musi zostać
prawidłowo rozdzielony
przy wytwarzaniu gamet dochodzi do redukcji,materiału genetycznego o połowę.
Podczas podziału może jednak dochodzić do nieprawidłowego rozdziału materiału genetycznego i w konsekwencji
powstają gamety z nieprawidłową liczbą chromosomów np.
zespół Turnera (brak chromosomu płci, zarówno w przypadku plemnika jak i komórki jajowej)
zespół Klinefeltera
zespół Downa (przy podziale dodatkowe chromosomy)
Brak jak i nadmiar materiału genetycznego zawsze objawia się nieprawidłowościami.

Translokacja chromosomów


To częsta przyczyna białaczek (większe/mniejsze chromosomy w kariotypie).
Przykładem na zajście translokacji może być także mężczyzna o kariotypie 46 XX.

Kod epigenetyczny


To całość czynników determinujących określony fenotyp w konkretnej komórce.
Epigenetyka zajmuje się badanej dziedziczności pozagenowej, czyli dziedziczności zmian ekspresji genów niezależnie
od sekwencji DNA (dziedziczenie sposobu w jaki czytany jest kod DNA).
Epigenetyczna kontrola transkrypcji genów opiera się na dwóch głównych procesach:
I. to odwracalna metylacja DNA (głównie cytozyny w pozycji C 5 )
II. to zmiana struktury i funkcji chromatyny przez chemiczną modyfikację histonów, obejmującą głównie
metylację, acetylację, fosforylację AA histonowych.
Metylacje DNA: modyfikacje histonów są ze sobą integralnie połączone tworząc specyficzny kod epigenetyczny.
Mechanizmy epigenetyczne są odpowiedzialne w komórce za:
— deaktywacje licznych sekwencji powtórzonych
— piętnowanie rodzicielskie (imprinting genomowy)
— wyłączanie drugiego chromosomu X w komórkach żeńskich
— kontrolę procesów rozwoju i podziału komórki
Nieprawidłowa modyfikacja DNA oraz histonów może być przyczyną chorób.

Komentarze
#1 | grabwurte dnia lipiec 18 2017 20:47:24
#2 | muniekole dnia sierpień 11 2017 22:38:23
Terapia leczeniem trądziku różowatego nie jest kurowana i najprzyzwoiciej jest określać wielkość pod spodem w stosunku do ujarzmienia części zaczerwienienia facjacie zaś metamorfoz palnych, zminimalizowania ilości, frazeologizmu wytrwania zaś potęgi wymiotów a równoległych zwiastunów świądu, płonięcia a miłość. Dwaj główne wybiegi leczenia trądziku różowatego to miejscowe oraz danielpludowski.pl/ ustne środki antybiotyczne. Leczenie laserowa uległa również zaliczona jako forma leczenia. W trakcie podczas gdy w cugu kilku tygodni środki cyklicznie powodują przelotne pocenie się, zaczerwienienie najczęściej powraca po zabiegu. Rozwlekłego kuracja, przeważnie odkąd niejakiego aż do dwóch latek, przypuszczalnie wić się aż do trwałej kurateli stanu przy niektórych pacjentów. Trwałe leczenie istnieje raz za razem potrzebnego, wprawdzie niektóre trafy opadają po jacyś czasie tudzież stanowią trwale. Nieciepłe trafy, pozostawione bez leczenia, pogarszają się razem z upływem okresu.
#3 | muniekole dnia sierpień 29 2017 21:50:36
trądzik różowaty krem redukujący podrażnienia trądzik różowaty leczenie skuteczne http://smi.wlodawa.eu/grupy/procto-vitale/ lwie zmarszczki jak się ich pozbyć ostropest plamisty przeciwwskazania
Dodaj komentarz
Zaloguj się, aby móc dodać komentarz.
Oceny
Tylko zarejestrowani użytkownicy mogą oceniać zawartość strony

Zaloguj się lub zarejestruj, żeby móc zagłosować.

Brak ocen. Może czas dodać swoją?
Szukaj na stronie
Logowanie
Nazwa użytkownika

Hasło



Nie masz jeszcze konta?
Zarejestruj się

Nie możesz się zalogować?
Poproś o nowe hasło
Shoutbox
Musisz zalogować się, aby móc dodać wiadomość.

16/04/2018 11:07
<a href=http://ekovse
.ru/>Лучшие биопрепар
аты для производс
тва, правила их применени
я</a>

15/04/2018 17:50
<a href=http://ekovse
.ru/stati/biologic
heskaya-rekultivat
siya>Биологи
ческая рекультив
ация нарушенны
х земель</a>

14/04/2018 16:33

04/04/2018 04:55
зайти в Вконтакте
Зайти через ДоступЕст
ь.RU специальн
ый сервис, чтобы входа в социальны
Đľ

23/03/2018 11:50
Вход через Доступ Есть.RU Анонимайз
ер ДоступЕст
ь.RU специальн
ый сервис, чтобы входа в социальны
Đľ сети. ЕĐ

22/03/2018 21:01
Вход через Доступ Есть.RU Вход ДоступЕст
ь.RU специальн
ый сервис, чтобы входа в социальны
Đľ сети. Если для Ń

21/03/2018 15:02
В Москве ремонт окон готовы предложит
ь многие компании. Наши опыные и квалифици
рованные мастера оценят состĐ

02/03/2018 06:55
<a href=http://ekovse
.ru/katalog/biopre
paratyi/bionex-ind
ustrial-dlya-ochis
tki-stochnyih-vod>Đ
›ŃƒŃ‡ŃˆĐ¸Đľ системы очистки сточных вОд</a>

27/02/2018 06:28
<a href=http://ekovse
.ru/katalog/biopre
paratyi/biokonserv
ant-laktis>Лучш
ие силосные закваски в России, инструкци
я по их применени
ю</a>

27/01/2018 23:59
Ну в принципе все по делу ,

Aktualnie online
· Gości online: 2

· Użytkowników online: 0

· Łącznie użytkowników: 10,243
· Najnowszy użytkownik: Matthewrag
Wygenerowano w sekund: 0.51 1,008,632 Unikalnych wizyt

Więcej na iuczelnia.edu.pl

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies.